W części drugiej opracowania o napoleońskich figurkach plastikowych zajmiemy się ponownie armią rosyjską, ale w okresie dużo bardziej popularnym, z czasów wielkiej wojny 1812 i późniejszego udziału wojsk cara w zmaganiach z La Grande Armee, aż do wkroczenia tych pierwszych do Paryża w 1814 r. i abdykacji Cesarza Napoleona.
Pozostaje jeszcze wyjaśnić dlaczego nie podejmuję opisania okresu 1807-1811.
Umundurowanie wielu formacji rosyjskich w tych latach ulegało stopniowym zmianom. Niestety producenci figurek plastikowych zupełnie zignorowali ten okres i prawie nie ma żadnych miniatur pozwalających zbudować armie rosyjską, z czasu wojny ze Szwecją w l.1808-1809 czy początkowej fazy wojny z Turcją 1806 -1812.
Nie ulega wątpliwości , że konflikty te zostały przysłonięte zarówno wśród historyków jak i wargamerów przez dużo poważniejsze, gigantyczne starcie jaką była niewątpliwie kampania 1812 r oraz jej następstwa z kolejnych lat, w tym ogromna bitwa pod Lipskiem, której okrągłą dwusetną rocznicę obchodziliśmy w październiku ubiegłego roku.
Tematem niniejszego wpisu początkowo miała być całość armii rosyjskiej, jednakże z uwagi na dużą ilość informacji zdecydowałem się wydzielić część o piechocie liniowej i gwardyjskiej.
Na początek garść podstawowych informacji o organizacji jednostek piechoty.
Tematem niniejszego wpisu początkowo miała być całość armii rosyjskiej, jednakże z uwagi na dużą ilość informacji zdecydowałem się wydzielić część o piechocie liniowej i gwardyjskiej.
Na początek garść podstawowych informacji o organizacji jednostek piechoty.
U progu wojny 1812 r , po wszystkich przeprowadzonych modyfikacjach wyposażenia i umundurowania oraz zmianie nazewnictwa pułków muszkieterskich , piechota składała się z:
-grenadierów
-pieszych (dawnych muszkieterskich)
-jegrów
Pułkom jegrów nie nadawano nazw od miejscowości, okręgu gdzie formowano jednostki, a jedynie oznaczenia cyfrowe. Jegrzy nie posiadali również sztandarów.
Pułki piechoty rosyjskiej w 1812 składały się z dwóch batalionów (tzn. 1 i 3, a drugi był batalionem zakładowym (zapasowym) i nie walczył w polu z resztą jednostki, lecz zwykle włączano go do rezerwowych dywizji tworzonych jesienią 1812 lub powierzano inne pomocnicze zadania). Wyjątek stanowiły niektóre pułki gwardii złożone z trzech batalionów. Kompanie grenadierskie drugich batalionów z reguły łączono do tworzenia osobnych, zbiorczych dywizji grenadierów.
W skład batalionu piechoty wchodziło 4 kompanie (1 grenadierska (wyborcza) i 3 fizylierskie zwane też jak wcześniej muszkieterskimi). Wszystkie kompanie dzieliły się na dwa plutony (w sumie w batalionie było 8 plutonów).
Kompania grenadierska dzieliła się na plutony: grenadierski i tyralierski, z których grenadierski stawał na prawej flance batalionu, a tyralierski na lewej.
W pułkach jegrów kompanię wyborczą nazywano karabinierską.
Istniały również, tak jak i w poprzednim okresie pułki grenadierów( liniowe) oraz zbiorcze grenadierskie utworzone z kompanii grenadierskich batalionów zapasowych pułków liniowych.
Leibgwardia rosyjska w przeciwieństwie do francuskiej uczestniczyła w bojach niemal na równi z pozostałymi jednostkami armii.
Najprawdopodobniej do wybuchu wojny 1812 nie we wszystkich jednostkach zdążono przeprowadzić zamierzone modyfikacje umundurowania i wyposażenia. Np część żołnierzy piechoty pozostała przy czakach starszego typu, z lat 1808-1811.
Oczywiście w trakcie kampanii żadna armia nie jest w stanie wyegzekwować, a nawet zapewnić stosowania aktualnych przepisów ubiorczych. Mundury, wyposażenie i broń ulegają szybkiemu zużyciu podczas kampanii.Armia rosyjska nie potrafiła zapewnić żołnierzom piechoty jednolitego uzbrojenia w karabiny produkcji rosyjskiej. Używano więc całej gamy różnej broni importowanej/ zdobycznej, niemalże z całej Europy. Nędza i głód były bardzo częstymi towarzyszami walczących wojsk. Podczas kampanii 1806-1807 w Polsce i Prusach żołnierze rosyjscy jedli nawet skórzane płachty do okrywania namiotów(sic!). Podczas wojny 1812 wcielono do szeregu wielu nowych rekrutów. Wyposażenie starych jednostek ulegało szybkiemu zużyciu podczas licznych przemarszów i walk. Nie dla wszystkich żołnierzy wystarczało czak, w związku z czym jakaś część dysponowała tylko furażerkami. W użyciu znalazło się wiele przypadkowej odzieży, często pochodzenia cywilnego czy zdobycznego.
W liście do marsz.Masseny w 1807 Napoleon, zaniżając nieco wartość armii rosyjskiej pisał: generałowie rosyjscy muszą się sporo nauczyć, ale ich żołnierze są dobrzy, choć tępi...
Do 1812 r pod względem nauki, sporo się jednak zmieniło. Zdążono wyeliminować część mankamentów trapiących carską armię zwłaszcza w taktyce i systemie szkolenia. Wprowadzono również znaczące zmiany organizacyjne.
W liście do marsz.Masseny w 1807 Napoleon, zaniżając nieco wartość armii rosyjskiej pisał: generałowie rosyjscy muszą się sporo nauczyć, ale ich żołnierze są dobrzy, choć tępi...
Do 1812 r pod względem nauki, sporo się jednak zmieniło. Zdążono wyeliminować część mankamentów trapiących carską armię zwłaszcza w taktyce i systemie szkolenia. Wprowadzono również znaczące zmiany organizacyjne.
Jeśli chodzi o figurki piechoty rosyjskiej z lat 1812-1814 mamy bardzo dobry zestaw grenadierów Zviezdy
http://www.plasticsoldierreview.com/Review.aspx?id=550
Jak zawsze, najmniej przydatne będą wzory żołnierzy biegnących z karabinem, z nastawionym bagnetem. Nie należą one do najbardziej uniwersalnych i lubianych przez graczy. Dodatkowo po zapodstawkowaniu tego typu pozy są dość giętkie i z reguły powoduje to u nich łatwe odpryskiwanie farby.Stąd nie polecam w ogóle ich stosowania w wargamingu.Armia złożona z figurek w różnych przypadkowych pozach nie będzie też dobrze wyglądała na stole bitewnym. Najprzydatniejszych w grze wzorów w pozach marszowych z karabinami na ramieniu mamy w zestawie 12 , plus 3 figurki , z których można zrobić podoficerów.
Z powyższego zestawu bardzo łatwo można wykonać żołnierzy pułków piechoty i pułków jegierskich.
Dla pułków piechoty (t.j.muszkieterów) należy obciąć wysokie kity grenadierskie oraz po dwa boczne płomienie z pękającego granatu- emblematu umieszczanego na czakach i ładownicach. Muszkieterowie liniowi mieli takie emblematy, ale z pojedynczym płomieniem, skierowanym ku górze.
Takie właśnie konwersje wykonuję przy własnej piechocie rosyjskiej
http://fromholdblog.blogspot.com/2013/04/piechota-rosyjska-1812-14.html
W BW-N jedna podstawka symbolizuje batalion, więc możliwości różnicowania figurek pod względem przynależności do określonych kompanii są ograniczone.
Zdecydowałem się nie usuwać kit dla jednej figurki w pułku jako reprezentanta kompanii grenadierskich (i karabinierskich w pułkach jegrów).
W pułkach jegierskich podobnie jak w pułkach piechoty tylko kompanie karabinierskie ( grenadierskie) używały czak z emblematem pękającego granatu z trzema płomieniami. Pozostali jegrzy nosili na czakach granat z jednym płomieniem. W pułkach jegrów, na ładownicach nie noszono tychże emblematów, ale cyfrowe oznaczenie pułku.
Konwertując grenadierów, otrzymamy trzy różne typy piechoty o jednolitym standardzie, zarówno co do wielkości figurek jak i jakości rzeźby.
Kolejny zestaw piechoty rosyjskiej c.a.1812
produkuje firma Italeri (ex ESCI)
http://www.plasticsoldierreview.com/Review.aspx?id=811
Są to również grenadierzy , tym razem bez kit na czakach i z potrójnym płomieniem pękającego granatu.
Figurki te były jednak bardzo dawno opracowane, zawierają sporo błędów. Część nie posiada tornistrów i tasaków( w 1812 r piechota rosyjska z reguły nie zdejmowała już tornistrów przed walką). Uprząż tornistrów jest niepoprawna , a oficerowie mają mundury litowskiego lub finlandzkiego pułku gwardii ( fraki z wyłogami). Mamy tylko trzy wzory w pozach marszowych w boxie. W 1812 do prowadzenia ognia, liniowa piechota rosyjska już nie klękała w pierwszym szeregu. Tymczasem w tej pozie mamy 6 wzorów. Ponadto delikatna budowa i wzrost figurek nie pasują do pozostałych żołnierzy ze świetnych zestawów kawalerii i artylerii rosyjskiej Zvezdy o których m.in. niżej.
Powyższe wady (o kilku innych nie wspomniałem) czynią ów zestaw, w moim przekonaniu zupełnie nieprzydatnym.
Ponownie odradzam docelowy zakup grenadierów Italeri
- tym razem ich mundury również nie pasują na lata 1812-1814.
Do wykorzystania nadają się jedynie głowy w wysokich czapkach dla pułku pawłowskiego grenadierów- walczącego m.in pod Borodino na odcinku południowym w rejonie wsi Utica przeciw żołnierzom polskiego V Korpusu.
Figurki grenadierów rosyjskich produkuje również Strelets
Zestaw przedstawia żołnierzy rosyjskich w zimowych płaszczach, przydatnych dla tych, którzy chcą odtworzyć armię rosyjską w wyglądzie z przełomu 1812-1813 oraz 1813-1814. Rzeźba figurek Streltsa znacznie ustępuje jednak Zvezdzie.
Dla porównania nie może tu zabraknąć rycin i schematów z umundurowaniem piechoty rosyjskiej c.a. 1812 -1814.
Oficer i podoficer (bez tornistra ) astrachańskiego pułku grenadierów (podoficerowie nosili końcówki kit w kolorze białym z żółtym paskiem, oraz złote obwódki wokół kołnierzy i mankietów. Rys. Wiskowatowa:
Oficer pułku grenadierów w mundurze polowym (Wiskowatow), spodnie późniejsze z lampasami 1814-1817 :
Opis :
1. muszkieter piechoty liniowej
czako grenadiera
furażerka grenadiera
ładownica grenadierska
2. podoficer piechoty liniowej
czako podoficera grenadierów
furażerka podoficera grenadierów
ładownica muszkieterska
3. dobosz podoficer
czako dobosza pułkowego i batalionowego
furażerka muszkietera 1 batalionu
4. oficer młodszy piechoty liniowej
czako oficera komp grenadierskiej
furażerka oficera komp. muszkieterskich 1 batalionu
kapelusz oficerski
5. Нестроевой- niewalczący.
Szeregowy pułku piechoty (muszkieter):
Szeregowy pułku piechoty (muszkieter):
Podoficer pułku jegierskiego:
Szeregowy pułku jegierskiego w mundurze zimowym. Czako pokryte pokrowcem:
Oficer, dobosz i żołnierze izmaiłowskiego pułku gwardii (spodnie oficera polowe wcześniejsze zapinane na guziki) :
Szeregowy 1 kompanii grenadierskiej jekaterynosławskiego pułku grenadierów :
Z zestawów Zviezdy i Streltsa możemy bez problemów wykonać również figurki piechoty gwardii rosyjskiej, pułków siemionowskiego, preobrażeńskiego, izmaiłowskiego. Z litewskim i finlandzkim będzie już trudniej z powodu wyłogów na kurtce mundurowej.
Szeregowy piechoty w płaszczu i furażerce :
Elementy oporządzenia pułków piechoty (akwarela Kleina):
Sztabsoficer mińskiego pułku piechoty konno:
Pawłowski pułk grenadierów:
Podoficer piechoty liniowej w mundurze polowym(marszowym):
Oficer i szeregowy butyrskiego pułku piechoty w mundurach zimowych:
Stosunkowo łatwo jest skonwertować grenadierów Zviezdy na żołnierzy pułków gwardyjskich. Należy usunąć z czak pękające granaty w zamian dodając carskie dwugłowe orły. Dodatkowo na kołnierzach i mankietach malujemy gwardyjskie 'belki'.
Szeregowy pułku siemienowskiego gwardii (Jouineau):
Kurtka mundurowa i czako siemienowskiego pułku gwardii:
szeregowy litewskiego pułku gwardii(Jouineau):
dobosz izmaiłowskiego pułku gwardii(Jouineau):
W następnej części planuję opisać rodzaje formacji kawalerii rosyjskiej z lat 1812-1814 i ich plastikowe odpowiedniki w skali 20 mm.
Odsyłam również do dyskusji na temat umundurowania armii rosyjskiej na forum Strategie
Pozdrawiam
gren+russian+infantry+1805+schemat.jpg)
+gren+russian+infantry+1805+schemat.jpg)
